Thời tiết
|
Hỏi đáp về dịch bệnh: Cúm gia cầm A H5N1
|
BỘ Y TẾ
--------
Số: 474/TB-BYT
|
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
-----------------------------------
Hà Nội, ngày 31 tháng 5 năm 2007
|
THÔNG BÁO
Ban Chỉ đạo quốc gia phòng, chống đại dịch cúm ở người
về tình hình dịch cúm A (H5N1) và các biện pháp phòng chống dịch
-----------------------------------------------
Theo thông báo của Tổ chức Sức khoẻ động vật thế giới, dịch cúm gia cầm tiếp tục diễn biến phức tạp. Tính từ đầu năm 2007 đến nay, dịch cúm gia cầm liên tiếp được ghi nhận tại 17 quốc gia thuộc các Châu lục.các vụ dịch được ghi nhận rải rác tại tất cả các tháng trong năm.
Tổ chức Y tế thế giới thông báo, từ đầu năm 2007 đến nay, dịch cúm A (H5N1) trên người được phát hiện ở 06 quốc gia trên thế giới. Tính từ tháng 11/2003 đến nay, trên thế giới đã ghi nhận 307 trường hợp mắc và 186 trường hợp tử vong do cúm A (H5N1) tại 12 quốc gia, bao gồm: Azerbaijan, Căm pu chia, Trung Quốc, Djibouti, Ai Cập, Inđônêxia, I rắc, Lào, Nigêria, Thái Lan, Thổ Nhĩ Kỳ và Việt Nam.
Tại Việt Nam, dịch cúm gia cầm đang diễn biến hết sức phức tạp. từ đầu tháng 5/2007 đến nay, dịch cúm gia cầm đã tái phát tại 21xã/phường; 17 huyện/thị thuộc 09 tỉnh/thành phố: Nam Định, Nghệ An, Quảng Ninh, Sơn La, Bắc Giang, Hải Phòng, Ninh Bình, Cần Thơ và Đồng Tháp.
Dịch cúm A (H5N1) trên người sau 17 tháng được khống chế kể từ tháng 11/2005. Tuy nhiên đến nay, Việt Namđã ghi nhận thêm 01 trường hợp mắc mới cúm A (H5): Bệnh nhân nam; 29 tuổi tại tỉnh Vĩnh Phúc; khởi phát bệnh ngày 10/5/2007; nhập viện ngày 15/5/2007; kết quả xét nghiệm bằng kỹ thuật RT PCR ngày 20/5/2007 tại Viện Vệ sinh dịch Trung ương khẳng định dương tính với vi rút cúm A (H5).
Như vậy, tính từ trường hợp mắc đầu tiên tại Việt Nam (26/12/2003) đến nay đã ghi nhận 94 trường hợp mắc cúm A (H5N1/H5) tại 32 tỉnh/thành phố, trong đó có 42 trường hợp tử vong.
Trước diễn biến phức tạp của dịch cúm gia cầm và nguy cơ bùng phát của dịch cúm A (H5N1) trên người, thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ tại Công văn số 645/TTg-NN ngày 24/5/2007 về chỉ đạo phòng, chống dịch cúm gia cầm, Bộ Y tế – Thường trực Ban Chỉ đạo quốc gia phòng, chống đại dịch cúm ở người thông báo các biện pháp cấp bách ngăn chặn dịch cúm A (H5N1) bùng phát như sau:
1. Ban chỉ đạo phòng, chống đại dịch cúm ở người các cấp chỉ đạo các ban ngành, đoàn thể khẩn trương kiểm tra, hướng dẫn việc tổ chức, thực hiện giám sát chặt chẽ tới hộ gia đình, phát hiện sớm các ổ dịch gia cầm, các trường hợp mắc cúm A (H5N1) ở người, cách ly kịp thời và xử lý triệt để, không để dịch bùng phát và lan rộng.
2. Uỷ ban nhân dân các tỉnh/thành phố chỉ đạo các đơn vị thuộc ngành Y tế, Nông nghiệp và Phát triển nông thôn dự trữ đủ hoá chất khử khuẩn, thiết bị, vật tư chuyên dụng phòng chống dịch và sẵn sàng cung cấp cho địa phương xử lý triệt để các ổ dịch cúm gia cầm, không để lây lan sang người.
3. Ngành Y tế tiếp tục tăng cường công tác giám sát bệnh nhân nghi ngờ tại tất cả các bệnh viện, sẵn sàng thu dung, cách ly điều trị, hạn chế tử vong khi có dịch xảy ra. Hệ thống Y tế dự phòng, kiểm dịch y tế biên giới chuẩn bị sẵn sàng cơ sở vật chất, trang thiết bị, kỹ thuật thuốc men cho các cơ sở đảm bảo kịp thời khoanh vùng, xử lý ổ dịch, không để dịch lan rộng.
4. Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Bộ Thương mại, Bộ Công an, Tổng cục Hải quan, Uỷ ban nhân dân các tỉnh biên giới phối hợp kiểm soát chặt chẽ việc nhập khẩu, mua bán, vận chuyển sản phẩm gia cầm, gia cầm tại các cửa khẩu biên giới.
5. Bộ Văn hoá Thông tin chỉ đạo các cơ quan thông tin đại chúng Trung ương và địa phương tăng cường công tác thông tin, giáo dục truyền thông trên các phương tiện thông tin đại chúng cho nhân dân để cảnh báo nguy cơ tái phát dịch cúm, các biện pháp phát hiện sớm dịch cúm ở gia cầm, các trường hợp mắc bệnh ở người và giúp người dân chủ động phòng chống dịch bệnh./.
|
|
BỘ TRƯỞNG
TRƯỞNG BAN CHỈ ĐẠO QUỐC GIA PHÒNG, CHỐNG ĐẠI DỊCH CÚM Ở NGƯỜI
Trần Thị Trung Chiến
|
Liên quan đến loại virus cúm gia cầm mới (H7N9) đang khiến dư luận lo lắng, ngày 3-4, Bộ Y tế cho biết, Việt Nam hoàn toàn có thể xét nghiệm bệnh phẩm để xác định sớm người bệnh mang virus này. Bộ Y tế cũng cảnh báo người dân nếu có biểu hiện ho, sốt, viêm phổi bất thường… thì cần đi khám sớm để được chẩn đoán.
Trao đổi với báo chí, PGS.TS Phan Trọng Lân, Phó Cục trưởng Cục Y tế dự phòng - Bộ Y tế cho biết, từ năm 2003, cúm A/H5N1 đã lây sang hơn 600 người trong đó hơn 370 người tử vong, tỷ lệ tử vong lên đến 60%. Còn đối với chủng virus H7N9, WHO khẳng định đây là lần đầu tiên chủng virus cúm gia cầm mới này lây sang người được phát hiện trên thế giới. Mặc dù trong 9 người mắc có đến 3 người tử vong, tuy nhiên cần phải có nghiên cứu sâu hơn để đo được độc lực của chủng virus này ở mức nào. Vì thế, người dân cần đề cao cảnh giác, không nên sử dụng gia cầm không rõ nguồn gốc, nếu phát hiện gia cầm chết bất thường phải báo ngay cho cán bộ thú y để kiểm soát.
TS. Trần Như Dương, Phó Viện trưởng Viện Vệ sinh dịch tễ Trung ương cho biết, hiện nay, Viện Vệ sinh dịch tễ Trung ương có đầy đủ nhân lực, phương tiện máy móc, các sinh phẩm chẩn đoán cúm A/H7N9 và sẵn sàng tiếp nhận bệnh phẩm xét nghiệm nếu có ca bệnh nghi ngờ. TS. Dương khuyến cáo, để phòng lây nhiễm chủng cúm này, người dân cần thực hiện tốt vệ sinh cá nhân, thường xuyên rửa tay bằng xà phòng, thực hiện các nguyên tắc đảm bảo ATVSTP. Hạn chế tiếp xúc gần với người có biểu hiện mắc bệnh nhiễm trùng đường hô hấp cấp, tránh đưa tay lên mũi và miệng, làm thông thoáng nơi ở và nơi làm việc, thường xuyên lau chùi bề mặt, dụng cụ đồ vật quanh người bệnh bằng các chẩt tẩy rửa thông thường. Đồng thời nâng cao sức khỏe bằng việc ăn uống, nghỉ ngơi và tập luyện thể thao hợp lý.
Đặc biệt, Viện Vệ sinh dịch tễ Trung ương cảnh báo mạnh mẽ người dân không vận chuyển, buôn bán, sử dụng động vật (lợn, gia cầm) ốm, chết hoặc không rõ nguồn gốc. Trường hợp bị cúm nên đeo khẩu trang nhằm hạn chế lây truyền ra những người xung quanh...
Nguồn An ninh thủ đô
Sau một thời gian tạm lắng, gần đây, tại các bệnh viện đã ghi nhận một số trường hợp mắc cúm A(H1N1), trong đó có những trường hợp bệnh nặng, dẫn đến tử vong. Vì vậy, trong giai đoạn hiện nay, các cơ quan chức năng và mọi người dân không nên chủ quan với các bệnh cúm, trong khi tập trung cao độ, hướng sự chú ý đến hai loại cúm A(H5N1) và A(H7N9) thì cũng không lơ là với các bệnh cúm khác, trong đó có cúm A(H1N1).
Trường hợp người bệnh nam thanh niên ở Yên Bái vừa tử vong sau một tuần điều trị tích cực tại Bệnh viện Bạch Mai được xác định là do nhiễm cúm A(H1N1). Ðây là ca tử vong thứ hai do cúm A(H1N1) chỉ trong vòng hơn nửa tháng qua. Các kết quả xét nghiệm của Bệnh viện Bạch Mai cho thấy, người bệnh có các biến chứng suy hô hấp, rối loạn đông máu, suy đa tạng. Còn trường hợp tử vong do cúm A(H1N1) trước đó ở Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới T.Ư cũng có những biểu hiện suy hô hấp nặng, phải đặt ống nội khí quản, thở máy; hình ảnh chụp tim phổi cho thấy người bệnh có tổn thương thâm nhiễm toàn bộ hai bên phổi.
Theo các bác sĩ Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới T.Ư, các ca tử vong do cúm phần lớn là do nhập viện muộn, khi đã có biến chứng tức ngực, suy hô hấp, viêm phổi nặng. Các bác sĩ nhấn mạnh, các chủng cúm đều tiến triển nhanh, chứ không riêng gì độc lực mạnh hay yếu, kể cả cúm A(H1N1), A(H5N1) hay cúm mùa. Riêng với cúm đại dịch 2009 là cúm A(H1N1) phần lớn là lành tính, tự khỏi, chỉ có một tỷ lệ rất nhỏ diễn tiến bệnh nặng lên. Tuy nhiên không vì thế mà người dân chủ quan, khi có biểu hiện cúm nên cách ly và đến cơ sở y tế khám để được tư vấn tốt nhất. Với những ca bệnh nhẹ, người bệnh có thể tự cách ly tại nhà từ ba đến năm ngày hoặc khi hết sốt, tuy nhiên với những trường hợp nặng nên đến cơ sở y tế để được điều trị. Thuốc kháng vi-rút Tamiflu có hiệu quả tốt nhất trong ba ngày từ khi có biểu hiện bệnh. Các bác sĩ cũng khuyến cáo, cúm A(H1N1) dù được đánh giá là độc lực không cao như A(H5N1) nhưng vẫn gây nên những bệnh cảnh nặng dẫn đến tử vong và đặc biệt là có thể gây bệnh nặng ngay cả với người trẻ, được coi là có thể lực tốt.
Ở nước ta hiện nay các hoạt động phòng, chống cúm A(H5N1) và A(H7N9) đang được triển khai tích cực với nhiều biện pháp cụ thể, với phương châm phòng ngừa và giám sát ở mức cao nhất. Nhưng với việc một số trường hợp mắc và tử vong do cúm A(H1N1) cho thấy trong giai đoạn này vẫn cần sự quan tâm trong công tác đối phó với căn bệnh này.
Nguồn Nhân dân
Trong khi dịch cúm A/H7N9 vẫn đang diễn ra rất “nóng” tại Trung Quốc, cúm A/H5N1 diễn biến phức tạp tại khu vực miền Nam thì từ đầu tháng 4 đến nay, cúm A/H1N1 lại tái xuất ở miền Bắc khiến người dân cảm thấy lo lắng.
Rất dễ lây lan
Tại BV Bệnh nhiệt đới Trung ương, những ngày gần đây liên tục tiếp nhận các ca bệnh nhiễm cúm A/H1N1 nhập viện với biến chứng viêm phổi nặng, trong đó 2 trường hợp tử vong. Đáng chú ý, ngày càng xuất hiện những ca bệnh được nghi ngờ là lây theo “chùm ca bệnh”. Sau trường hợp của 2 chùm ca bệnh ở tỉnh Yên Bái, Thanh Hóa, mới đây nhất là chùm ca bệnh được ghi nhận ở huyện Thanh Trì. Bác sĩ Nguyễn Trung Cấp, Trưởng khoa Cấp cứu - BV Bệnh Nhiệt đới Trung ương cho biết, 2 bệnh nhân mới nhất được xác định dương tính với cúm A/H1N1 đều là nam giới, sống tại 2 xã ở huyện Thường Tín và cùng nhập viện trong tình trạng viêm phổi, suy hô hấp, huyết áp cao, suy tim cấp (1 người phải thở máy). Điều đáng chú ý là trong gia đình của 2 bệnh nhân này cũng có người mắc bệnh nhưng bệnh cảnh nhẹ hơn nên vào điều trị tại BV Nông Nghiệp.
Chiều 2-5, ông Nguyễn Nhật Cảm, Giám đốc Trung tâm Y tế dự phòng (TTYTDP) Hà Nội xác nhận, những ổ cúm có từ 2 bệnh nhân trở lên thì đều được coi là chùm ca bệnh. So với năm trước thì hiện tại, qua giám sát trên địa bàn Hà Nội, virus cúm A/H1N1 chiếm tỷ trọng cao trong số các chủng virus cúm thông thường khác như cúm A/H3N2, cúm B. Ông Nguyễn Nhật Cảm nhấn mạnh, tuy cúm A/H1N1 đang gia tăng mạnh song chưa có gì bất thường. Do đó, với các ổ dịch, chùm ca bệnh cúm A/H1N1, ngành y tế cũng không khoanh vùng xử lý ổ dịch giống như cúm A/H5N1 mà chỉ đạo giám sát, theo dõi xem diễn tiến của nó đến đâu.
GS-TS Trịnh Quân Huấn - chuyên gia cao cấp Bộ Y tế nhấn mạnh, cúm A/H1N1 tuy không lây lan qua đường hô hấp nhưng tính lây lan rất mạnh vì virus có trong nước bọt, nước mắt, nước mũi, khi bệnh nhân bị cúm ho, hắt hơi sẽ bắn các virus sang người khác hoặc qua tiếp xúc. Virus này nếu xâm nhập được vào mũi, miệng thì tiếp tục gây cúm. Vì vậy, việc phòng ngừa lây lan cúm ra cộng đồng là rất cần thiết.
Nhận diện sớm các loại cúm
Hiện có rất nhiều dịch cúm đang có nguy cơ xâm nhập, bùng phát hoặc trỗi dậy mạnh mẽ, trong khi biểu hiện chung của hầu hết các loại cúm này đều bao gồm: sốt, đau đầu, đau cơ, mệt mỏi, sổ mũi, đau họng và ho. Do đó, việc làm thế nào để phân biệt, nhận biết sớm được các loại cúm để điều trị sớm, nâng cao hiệu quả điều trị kịp, tránh nguy cơ bệnh nặng hoặc tử vong là rất cần thiết. Bác sĩ Nguyễn Hồng Hà, Phó Giám đốc BV Bệnh nhiệt đới Trung ương cho biết, các triệu chứng của cúm A/H1N1 tương tự các triệu chứng của cúm thông thường theo mùa, một số trường hợp thậm chí không có biểu hiện. Tuy nhiên, theo kinh nghiệm chuyên môn, những người bị cúm A/H1N1 thường có thân nhiệt tăng rất nhanh chỉ sau một vài giờ. Ngoài ra, một trong những yếu tố quan trọng nghi ngờ mình nhiễm virus H1N1 là có đi từ vùng dịch trở về hay không hoặc trước đó có tiếp xúc với người mà sau đó được xác định là mang bệnh cúm A/H1N1. Cúm A/H1N1 dễ lây nhất trong 5 ngày đầu phát bệnh, ở trẻ em có thể kéo dài tới 10 ngày.
Cũng theo bác sĩ Nguyễn Hồng Hà, mặc dù triệu chứng ban đầu của cúm khá giống nhau nhưng nhiều trường hợp nhiễm cúm gia cầm ít có các triệu chứng như sổ mũi, hắt hơi hay đau nhức cơ thể mà thay vào đó là bệnh cảnh của viêm phổi cấp như đau tức ngực dữ dội, khó thở, đau bụng, sốt cao trên 38 độ C, có thể rét run. Các bác sĩ cũng cảnh báo khi có các biểu hiện sốt, ho, khó thở, viêm phổi hoặc hội chứng suy hô hấp cấp tiến triển nhanh, người bệnh nên đến BV khám sớm để được chẩn đoán và điều trị.
Xét nghiệm tất cả trường hợp viêm phổi nặng
Đó là nội dung quan trọng trong thông báo ngày 2-5 của Cục Y tế dự phòng - Bộ Y tế về tình hình cúm A/H1N1. Theo đó, kết quả giám sát cúm trọng điểm quốc gia cho thấy phân tuýp virus cúm A/H1N1 đang chiếm tỷ lệ 46% số mẫu bệnh phẩm dương tính với virus cúm. Trước tình hình này, Bộ Y tế yêu cầu các địa phương tiếp tục theo dõi, phát hiện các ổ dịch, đặc biệt phát hiện sớm bệnh nhân nặng để điều trị kịp thời, hạn chế đến mức thấp nhất các trường hợp tử vong; lấy mẫu tất cả các trường hợp viêm phổi nặng để xét nghiệm xác định chủng virus gây bệnh, đồng thời nghiên cứu sự biến đổi gene của virus.
Nguồn An ninh thủ đô
|
Hội Y học Dự phòng Việt Nam
Trung tâm Dịch vụ KHKT và YTDP
|